بسیاری از ما امروزه حداقل برای یکبار هم  که شده باشد، اصطلاح سواد مالی را از افراد مختلف و یا رسانه ها و روزنامه ها شنیده ایم. ولی با این وجود، کمتر کسی است که در مورد سواد مالی و اهمیت در در بازارهای مالی اطلاعات کاملی داشته باشد. از این رو، در این مقاله به بررسی سواد مالی و ضرورت استفاده از آن در بازارهای مالی مانند بازار بورس و غیره می پردازیم. بنابراین برای آشنایی با سواد مالی و فواید آن همراه ما باشید، تا بتوانید به سرمایه گذاری خود در بازارهای مالی و بورس رونق ببخشید.

چیستی سواد مالی

اولین و مهمترین نکته ای که برای شروع اینم مبحث لازم است با آن آشنا بود و به آن توجه و دقت داشت، آشنایی با مفهوم سواد مالی است. ابتدا باید تعریف مشخص و معینی از اصطلاح سواد مالی ارائه داد و هدف آن را مشخص و معین نمود. سپس می توان به مزیت های آن اشاره کرد و اهمیت استفاده از آن را در بازارهای مالی مانند بورس و غیره مورد بررسی و توجه داد. به طور کلی می توان گفت که منظور از سواد مالی توانایی درک و استفاده موثر از مهارت های مالی مختلف است. از جمله این مهارت ها می توان به بودجه بندی برای مدیریت پول و سرمایه گذاری اشاره کرد. این امر موجب می شود که در اصول مالی و همچنین در نهایت در زندگی مالی افراد پایداری به وجود آید. به عبارت دیگر می توان گفت که سواد مالی به افراد این فرصت و امکان را می دهد که بتوانند با تصمیمات هوشمندانه خود به رفاه مالی دست پیدا کنند. بنابراین سواد مالی نه تنها در پس انداز کردن بلکه در درآمد و همچنین باز پرداخت بدهی نیز به افراد کمک می کند تا سود مالی مناسب را داشته باشند و بتوانند در جنبه های مختلف زندگی سرمایه گذاری نمایند. بنابراین امروزه لازم است که همه افراد به دنبال آموزش و یاد گرفتن سواد مالی باشند تا بتوانند با استفاده از آن در ابعاد مختلف زندگی  خود تحول ایجاد نمایند.

چرا که سواد مالی به عنوان یک ابزار اقتصادی درست و اصلی برای تصمیم گیری های درست اقتصادی محسوب می شود. افرادی که از سواد مالی برخوردار می باشند، می توانند به درستی و به صورت صحیح و دقیق از سرمایه های خود استفاده نمایند. بر اساس تحقیقاتی که در این مورد انجام شده است، نشان می دهد که افراد برخوردار از سواد مالی اندک برای خانواده های پیامدهای منفی داشته اند و نتوانسته اند بهترین و مناسب ترین تصمیم را در این رابطه اتخاذ نمایند. بنابراین در یک جمله کاربردی و اساسی می توان گفت که سواد مالی با ریسک سرمایه گذاری رابطه ای معکوس دارد. یعنی هر چقدر سواد رسانه ای افراد بالاتر باشد، احتمال ضرر و زیان آنها کمتر می شود. برعکس هر چه سواد مالی کمتر باشد، احتمال ضرر و زیان نیز بیشتر می گردد.

ارتباط سواد مالی و تصمیم گیری های اقتصادی

با توجه به آنچه که در بالا گفته شد، می توان به رابطه سواد مالی و تصمیمات اقتصادی به راحتی پی برد. چرا که بین این دو مقوله رابطه مستقیم وجود دارد و امروزه یادگیری آن یک ضرورت برای اکثریت افراد محسوب می شود. چرا که در بسیاری از مواقع به دلیل اینکه افراد سواد مالی لازم را ندارند، دچار تصمیمات اقتصادی غلط می شوند و در نتیجه ضرر و زیان های هنگفتی را محتمل می شوند و یا حتی دچار سوء استفاده های مالی و مشکلات اقتصادی می گردند. از این رو، لازم است با داشتن سواد رسانه ای به فرد تامین رفاه و آرایش و امنیت زندگی خود و خانواده شد.

اصول یادگیری و اصلی سواد مالی

بعد از این که با سواد رسانه ای و اهمیت آن در تصمیم گیری های اقتصادی آشنا شدیم، حال می توان به بررسی اصول کلیدی و اصلی سواد مالی پرداخت. برای آشنایی با سواد مالی و شیوه ها و روش های استفاده از آن باید با این اصول آشنایی لازم را داشت و با استفاده از آنها کار کرد. چرا که سواد مالی می تواند قدرت تصمیمی گیری افراد را برای سرمایه گذاری و استفاده بهینه از منابع افزایش دهد. بدون این که افراد سواد مالی و درک امور مالی داشته باشد، احتمال دارد سرمایه و درآمدهای آنها آسیب ببیند. بنابراین برای آشنایی و یادگیری سواد مالی باید به اصول کلیدی زیر توجه و دقت داشت. از جمله این اصول می توان به موارد زیر اشاره کرد:

  • درک بودجه بندی در مبحث سواد مالی: اولین و شاید مهمترین اصلی که برای آشنایی و یادگیری سواد رسانه ای مطرح است، درک بودجه بندی است. مهم نیست که میزان درآمد شما چقدر است. بلکه آن چیزی که مهم و اساسی است، مدیریت پول و بودجه بندی آن است. این مسئله بسیار اهمیت دارد. باید به این نکته دقت داشت که شما مالک پولتان هستید و این شما هستید که نحوه مدیریت و استفاده از آن را تعیین می کنید. سپس اجازه ندهید که پول مالک شما باشد. از این رو، بودجه بندی اولین و مهمترین قدمی است که می تواند برای مدیریت پول برداشت. بعد از این که بودجه بندی را انجام دادید، می توانید هزینه های زندگی را پیگیری کنید. یکی از تکنیک هایی که برای کاهش هزینه ها می توان برداشت، یادداشت هزینه ها می باشد. به این صورت می توان هزینه های غیر ضروری را کاهش داد.

  • درک صرفه جویی و پس انداز کردن: اصل دیگر در سواد مالی، داشتن درک صرفه جویی و همچنین پس انداز کردن است. بعد از این که سواد مالی را به دست آوردیم و کسب کردیم، می توانیم این موضوع را یادبگیریم که چگونه می توان هزینه های زندگی خود را بهینه کرد و پس انداز داشت. سواد مالی در سرمایه گذاری بسیار به ما کمک می کند. به این صورت از خریدهای غیر ضروری پرهیز می کنیم.
  • ایمنی و مشکلات مربوط به سرقت اطلاعات: سومین اصلی که مربوط به سواد مالی می باشد و در آموزش آن باید مدنظر داشت، ایمنی و مشکلات مربوط به سرقت اطلاعات می باشد. در شرایط فعلی سرقت مالی بیشتر از هر زمان دیگر رواج پیدا کرده است. چرا که همه چیز دیجیتالی شده است و این امر امکان سرقت مالی را افزایش داده است. در حالی که با داشتن سواد رسانه ای می توان از سرقت مالی تا حد زیادی جلوگیری کرد و به این صورت از حساب های مالی خود محافظت نمود.
  • درک نرخ بهره: در کنار سایر اصول سواد مالی باید به اصل دیگر آن یعنی درک نرخ بهره نیز توجه و اشاره داشت. وقتی که مجهز به سواد مالی باشید، می توانید به راحتی بین شرایط وام و همچنین کمترین نرخ بهره بپردازند.
  • درک و مدیریت بدهی: در نهایت می توان گفت که دیگر اصل سواد مالی، درک و مدیریت بدهی است. با استفاده از مدیریت مالی می توان بهترین و مناسب ترین روش برای پرداخت بدهی را به دست آورد. بنابراین بهتر است در اسرع وقت شروع به یادگیری و آموزش سواد مالی نمود تا از ضرر و زیان های مالی بیشتر جلوگیری نمود.

فایده داشتن سواد مالی

می توان گفت که سواد مالی فایده بسیار زیادی دارد. از جمله این فواید می توان به تاثیر آن بر روی توانایی مدیریت امور مالی شخص اشاره کرد. علاوه بر این، امکان آموزش و یادگیری آن برای همه افراد در هر سنی امکان پذیر می باشد. با آموزش آن می توان به بهترین نحو و صورت به مدیریت سرمایه ها و دارای خود پرداخت و بهترین سرمایه گذاری ها را با کمترین ریسک و خطر انجام داد.